تصفیه فاضلاب به روش MBR: تعریف و اصول کلی:

روش بیوراکتور غشایی یا Membrane Bio Reactor (MBR) یکی از فناوری‌های پیشرفته در تصفیه فاضلاب است که از ترکیب یک راکتور لجن فعال با واحد فیلتراسیون غشایی استفاده می‌کند.

این روش برای تصفیه انواع فاضلاب‌های بهداشتی و صنعتی مناسب است. واحد غشایی به دو شکل میکروفیلتراسیون (MF) و اولترافیلتراسیون (UF) طراحی می‌شود که اولترافیلتراسیون به دلیل منافذ کوچکتر و کارایی بالاتر، اولویت دارد.

عملکرد اصلی غشا: جداسازی جامدات معلق، ویروس‌ها، و مواد کلوئیدی از فاضلاب، مشابه عملکرد واحد ته‌نشینی ثانویه در روش‌های متعارف لجن فعال.

انواع جانمایی غشا در سیستم MBR:

1. غشاهای غوطه‌ور (Immersed): مناسب برای سیستم‌های متوسط تا بزرگ
   
2. غشاهای خارجی (External): بیشتر برای سیستم‌های کوچک یا فاضلاب‌های صنعتی استفاده می‌شود.
   
   
   
   

مزایای تصفیه فاضلاب با روش MBR:

1. پساب باکیفیت بالا: حذف کامل جامدات معلق و آلاینده‌ها، مناسب برای آبیاری یا تخلیه در محیط‌های حساس.
2. صرفه‌جویی در فضا: نیاز به فضای کمتر نسبت به سیستم‌های متعارف.
3. کاهش تولید لجن: تا 90% کاهش تولید لجن و امکان استفاده از لجن تثبیت‌شده برای کاربردهای مفید.
4. استحکام و قابلیت اطمینان: توانایی مقابله با تغییرات جریان و کیفیت فاضلاب.
   
   
   

کاربردهای فناوری MBR در تصفیه فاضلاب: 

1. فاضلاب‌های بهداشتی: به دلیل کیفیت بالای پساب، در پروژه‌های شهری و روستایی استفاده می‌شود.
2. صنایع دارویی و شیمیایی: حذف آلاینده‌های خاص و خطرناک.
3. صنایع غذایی و لبنی: مدیریت پساب با بار آلودگی بالا.
4. بازیافت آب: برای مصارف غیرشرب مانند آبیاری و شستشو. 

کاربرد MBR در ایران:

این روش به‌ویژه در پروژه‌های شهری، صنعتی و مناطق دارای محدودیت منابع آب در ایران استفاده شده است. به‌دلیل راندمان بالا، توجه ویژه‌ای در طرح‌های مدرن تصفیه‌خانه‌ها به آن شده است.

مقایسه MBR با روش‌های MBBR و SBR : 

نکات تصمیم‌گیری:

• اگر کیفیت پساب بالا و فضای محدود اولویت است، MBR انتخاب بهتری است.
• اگر به سیستمی ساده‌تر و ارزان‌تر نیاز دارید، SBR گزینه مناسب است.
• اگر راندمان قابل قبول با هزینه پایین‌تری نیاز دارید، MBBR پیشنهاد می‌شود.